Arabuluculuk tutanağındaki genel ifade, işçilik alacağı davasının reddine tek başına gerekçe olamaz
Anayasa Mahkemesi, son tutanakta alacak kalemlerinin ayrı ayrı yazılmadığı gerekçesiyle işçinin davasını usulden reddeden bölge adliye mahkemesi kararının mahkemeye erişim hakkını ihlal ettiğine karar verdi.
İş davalarında arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Ancak bu şartın ne kadar katı yorumlanacağı, işçinin hakkını arayıp arayamamasını doğrudan etkiler. Anayasa Mahkemesi, Durmuş Çelik başvurusunda verdiği ve 20 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan kararla bu konuda önemli bir sınır çizdi.
Özetle
- Arabuluculuk son tutanağında alacak kalemlerinin tek tek yazılmamış olması, davanın otomatik olarak reddi için yeterli değildir.
- Mahkeme, dosyadaki diğer belgelerle uyuşmazlığın arabuluculuğa gerçekten konu edilip edilmediğini araştırmalıdır.
- Aksi uygulama, Anayasa’nın 36. maddesindeki mahkemeye erişim hakkını ihlal eder.
Olay
Başvurucunun iş sözleşmesi askerlik nedeniyle sona erdi. Kıdem tazminatı ve fazla çalışma ücreti için arabulucuya başvurdu, anlaşma sağlanamayınca dava açtı. İş mahkemesi alacakları kabul etti.
İşverenin istinaf başvurusu üzerine bölge adliye mahkemesi, son tutanakta ve başvuru formunda yalnızca genel bir işçi-işveren uyuşmazlığından söz edildiğini, alacak kalemlerinin ayrı ayrı belirtilmediğini belirterek davayı esasa girmeden usulden reddetti.
Mahkemenin değerlendirmesi
Anayasa Mahkemesi, zorunlu arabuluculuğun uyuşmazlıkları hızlı ve az masrafla çözme amacı taşıyan meşru bir düzenleme olduğunu kabul etti; ancak bu sınırlamanın ölçülü uygulanması gerektiğini vurguladı.
Dosyadaki anlaşmama belgesinde işverenin tazminat ödemeyeceğini bildirdiğinin kayıtlı olduğuna dikkat çeken Mahkeme, kıdem tazminatı ve fazla çalışma alacağının fiilen arabuluculuğa konu edildiği sonucuna vardı. Başvurucunun tutanağa nelerin yazılması gerektiği konusunda bilgilendirildiği de tespit edilmemişti. Bu koşullarda tutanaktaki genel ifadenin sonucunu tamamen işçiye yüklemek aşırı bir külfet olarak değerlendirildi.
Mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine ve yeniden yargılama yapılmasına karar verildi.
Kararın önemi ve uygulamaya etkisi
Karar, arabuluculuk tutanaklarındaki şekli eksikliklerin işçinin hak kaybına yol açmaması bakımından yol göstericidir. Yine de en güvenli yol, arabuluculuk başvurusunda ve son tutanakta talep edilen her alacak kaleminin (kıdem, ihbar, fazla çalışma, işe iade gibi) açıkça yazılmasını sağlamaktır.
İşe iade ve arabuluculuk süreci hakkında İşe iade davası rehberimizi okuyabilirsiniz.
Bir hata ya da eksik mi gördünüz?
Görüş ve düzeltmelerinizi e-posta ile iletebilirsiniz.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Mevzuat ve içtihatlar değişebilir; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.